Uitslag Dentiva Radar enquête
Dit voorjaar peilde Dentiva hoe collega’s het leidinggeven in de praktijk ervaren. Tegen welke uitdagingen lopen we aan? Hoe actief werken we aan onze leiderschapsvaardigheden? En wat vinden we belangrijker: salaris of een goede sfeer?
Ontdek wat een kleine 100 collega’s er openhartig over deelden in de Dentiva Radar enquête.
Hoe uitdagend vinden we leidinggeven
Van de respondenten vindt de overgrote meerderheid het leidinggeven in de praktijk uitdagend, tot zeer uitdagend.
De meest genoemde reden hiervoor gaat over eenheid binnen het team, iedereen tevreden houden en ‘de neuzen dezelfde kant op krijgen’. Sommigen noemen dit ook in combinatie met jezelf daarin niet voorbij lopen en de balans zoeken tussen aardig gevonden willen worden, maar ook zakelijk kunnen zijn. Altijd de problemen op moeten lossen (bijvoorbeeld onderling) wordt ook als uitdaging genoemd.
Actief bezig zijn met onze ontwikkeling als leidinggevende
Op de vraag in hoeverre we bewust, actief of regelmatig bezig zijn met het ontwikkelen van onze communicatie-, of leiderschapsvaardigheden, is de meerderheid van de personen die leidinggeeft hier actief tot zeer actief mee bezig (62,5%).
36,3% van de personen die leidinggeeft is hier niet, of niet zo actief mee bezig. Hiervan geven de meesten leiding aan teams tussen de 6 en 20 personen.
Op de open vraag waarom we niet of niet zo actief bezig zijn met onze ontwikkeling als leidinggevende is het meest gegeven antwoord een gebrek aan tijd. Een enkeling noemt een missend trainingsaanbod. Wat opvalt is dat een aantal personen geen, of minder aanleiding zien om zich hier verder in te ontwikkelen wanneer er geen problemen in het team spelen.
Verder is interessant dat de meerderheid van de respondenten die niet, of niet heel actief bezig is met de ontwikkeling van hun leiderschapsvaardigheden, wel zegt het leidinggeven uitdagend tot zeer uitdagend te vinden.
Tussen de respondenten die actief tot zeer actief met hun ontwikkeling bezig zijn, worden hier redenen voor gegeven als:
“Je moet je constant aanpassen aan veranderende situaties. Je moet leren van het verleden en durven kijken naar de toekomst. Daar moet je actief mee bezig zijn.”
“Goed leiderschap is zeer bepalend voor de cultuur en medewerkerstevredenheid”
“Als leidinggevende ben je de spil van het geheel. Als dat niet goed functioneert, werkt het geheel ook niet optimaal”
“Een hecht team en personeel behouden”
“De kwaliteit van de praktijk stijgt nooit uit boven de kwaliteit van mijn eigen leiderschap daar investeer ik dus voortdurend in
“Blinde vlekken voorkomen”
“Uit mijn belemmerende overtuigingen stappen vind ik nog steeds een bewuste onbekwaamheid. Het houdt de transformatie van de praktijk soms tegen. Als mijn leidinggeven resulteert in een betere kwaliteit in de zorg, dan is dat voor mij een logische stap om dat te ontwikkelen”
Belangrijke vaardigheden
Wat vinden we belangrijke vaardigheden van een leidinggevende? Op deze open vraag werden veel antwoorden gegeven in de richting van duidelijkheid bieden, overzicht bewaren en daadkracht of beslissingen kunnen nemen. Maar ook het hebben van visie, luisteren en empathisch vermogen worden vaak genoemd als belangrijke eigenschappen. Een paar mooie antwoorden:
“Moreel leiderschap. De capaciteit om balans te vinden tussen leiden en luisteren”
“Zelfvertrouwen, maar wel openstaan voor input”
“Voorbeeldfunctie die de visie en missie van de praktijk consequent weerspiegelt”
“Het scheppen van een veilige omgeving waarin iedereen zichzelf kan zijn en we met elkaar kunnen werken als een team”
Hoe ontwikkelen we onze leiderschapsvaardigheden
De meerderheid van de respondenten werkt aan zijn of haar ontwikkeling als leidinggevende door feedback te vragen binnen het eigen team.
Op de vraag hoe vaak we die feedback vragen aan het team zegt 42,5% dit af en toe te doen, 21,2% regelmatig, maar 33,3% zelden tot nooit.
Op de vraag of we onze leiderschapsstijl ook aanpassen aan verschillende leeftijden, karakters of functieprofielen zegt 71,2% dat wel te proberen, 17,5% dat niet bewust te doen en 11,2% bewust niet.
Wat is belangrijk voor medewerkerstevredenheid
Op deze vraag gaven de respondenten aan welke factoren volgens hen belangrijk zijn voor de tevredenheid van medewerkers op volgorde van belangrijkheid.
De overgrote meerderheid (59,6%) zet erkenning en waardering op één, gevolgd door een gezellige sfeer/collega’s (35,1%). Voor 22,3% van de respondenten zijn de sfeer en de collega’s zelfs het allerbelangrijkste. Salaris volgt op plek drie, gevolgd door ruimte voor persoonlijke ontwikkeling en een prettige leidinggevende. Salaris wordt slechts door 10,6% van de mensen op de eerste plek genoemd. Goede secundaire arbeidsvoorwaarden worden het vaakst als laatste in dit rijtje genoemd als factor voor medewerkerstevredenheid.
“Ik bouw teams altijd op met twee aanvoerders, een junior en een senior, zodat er altijd doorgroeimogelijkheden zijn. Tenslotte geloof ik dat mensen veel meer kunnen dan ze laten zien dus stimuleer ik persoonlijke groei en ontwikkeling bij iedere medewerker. Iedereen is op een bepaald gebied in zijn leven of omgeving een leider. De hoogste vorm van leiderschap is leiderschap doorgeven.”
Tot slot, hoe vullen we leidinggeven in de praktijk in?
Op de ‘zachte’ kant worden zaken genoemd als uitgaan van vertrouwen, gelijkwaardigheid, luisteren, betrouwbaar en bereikbaar zijn voor iedereen en vrijheid geven.
Naast coachende gesprekken of ‘wandelganggesprekken’ zijn er collega’s die periodiek georganiseerde functioneringsgesprekken noemen (bijvoorbeeld ieder kwartaal).
Ook een dagstart en debriefings worden regelmatig genoemd (“Even contact bij binnenkomst en vertrek. Hoe sta je ervoor?”) en in een enkel geval een wekelijkse nieuwsbrief.
Een aantal benoemt het delegeren van taken en een gezamenlijke verantwoordelijkheid creëren voor bepaalde taken en processen. Deze taken indelen op wat iemand goed kan of leuk vindt, komt een aantal keren terug.
Er zijn collega’s die als leidinggevenden wekelijks onderling de issues bespreken en bekijken hoe ze het leidinggeven (beter) kunnen aanpakken (“Ik kan het niet alleen”).
Een aantal collega’s benoemen expliciet dat ze een duidelijke missie en visie hebben die terugkomt in alles wat ze doen, van inwerkprocedures en functieomschrijvingen, tot overlegmomenten en de dagstart.
*Aan deze enquête deden 94 personen mee (praktijkhouders=35, praktijkmanagers=29, tandarts=17, mondhygiënist=2, assistent=6, overig=4). Hiervan heeft 84% een leidinggevende functie binnen de praktijk.
