“Heeft u nog wensen, verwachtingen of klachten?” vraag ik altijd bij het periodiek mondonderzoek. Ze had al een notitieboekje in haar hand en zei: “Ik heb Parkinson”. Natuurlijk weet je als tandarts wat de uiteindelijke consequenties van deze diagnose kunnen zijn. Maar zij verraste me. “Die implantaatbrug moet eraf, die kan mijn man later niet schoon houden.”
Ik kende haar als iemand die nadenkt over de toekomst en in control wil zijn. Haar man moest haar verzorgen en die implantaatbrug vond zij zelf al moeilijk genoeg. Ouderen vormen echt een aparte groep in de praktijk. En in het verzorgingstehuis geldt: ‘Ze wassen liever je billen dan je tanden’.
“Maar mijn man gaat het ook niet lukken om deze brug schoon te houden. Ik wil dus graag een nieuwe, minder mooie, beter reinigbare brug op mijn implantaten.”
Niet vaak heb ik een patiënt die zo ver vooruitdenkt. Ook al heeft zij gelukkig besloten dat ze zichzelf wil laten verzorgen. Het toelaten van hulp bij een goede mondverzorging kan moeilijk of gevoelig liggen bij deze groep. Deze patiënt is in ieder geval goed op de toekomst voorbereid.
Maar hoe goed doen we dat nu zelf als behandelaar: het voorbereiden van de patiënt op een nieuwe levensfase? Als ik eerlijk ben, ben ik zo gericht op behoud van het gebit en op de relatie (heel regelmatig elkaar zien), dat het makkelijk is om langzaam mee te glijden in een achteruitgang. Opnieuw kritisch de preventieve maatregelen tegen het licht te houden kan dan lastig zijn. Voor kinderen hebben we met Gewoon Gaaf natuurlijk een mooi leidend systeem, maar hoe zit dat voor ouderen?
Wat doen we met ouderen als ze nog fit en vriendelijk ogen, maar wel in alle stilte een pilletje erbij hebben gekregen? Veel van mijn patiënten bagatelliseren het medicijngebruik. Je moet dus écht goed opletten dat ze je alles vertellen.
De KIMO heeft ook voor de ouderen een aantal tamelijk omvangrijke richtlijnen gemaakt. Deze KIMO richtlijnen bevatten zowel handvatten als verplichtingen. Samen met de richtlijn voor wortelcariës, zijn er wel een paar praktische ijkpunten te vinden waarop je het beleid kunt bijsturen. De richtlijnen geven heel veel informatie over bewezen aandachtspunten. Maar zoals vaak het geval is met richtlijnen, zijn ze soms zó uitgebreid, dat je door de bomen het bos niet meer ziet.
Wat veel tandartsen en mondhygiënisten zich daarnaast niet goed realiseren, is dat je niet zomaar kunt afwijken van de adviezen en regels. Sterker nog, de rechtspraak laat zien dat je bijna nooit van een richtlijn kunt afwijken als iets dwingend is opgeschreven.
Daarom geef op woensdag 16 maart om 20.00 uur samen met Arie Hoeksema het webinar ‘Praktische vertaalslag van de richtlijnen voor ouderen’. In iets meer dan een uur ben je weer helemaal op de hoogte van beide richtlijnen en kun je deze direct toepassen in de praktijk.
